Τι βλέπω;

Ο σταθμός του μετρό «Μεταξουργείο» αρχιτεκτονικά δεν έχει να πει κάτι διαφορετικό από τους άλλους σταθμούς. Είναι ένας σταθμός με αμιγώς λειτουργικά χαρακτηριστικά, έχει ωστόσο εικαστικό ενδιαφέρον, λόγων των έργων του Αλέκου Φασιανού (1935- 2022) που τον κοσμούν. Οι μορφή των φιγούρων και των τροχών που λειτουργούν ως γνώριμα χαρακτηριστικά του καλλιτέχνη, συγκροτούν ένα σκηνικό καταστημάτων, ανθρώπων, θεάτρων, κινηματογράφων και συνολικά του περιβάλλοντος του Μεταξουργείου των παιδικών του χρόνων. Το Μεταξουργείο ήταν η γειτονιά που ο Φασιανός έζησε μεγάλο μέρος της παιδικής του ηλικίας, στα χρόνια της Κατοχής. Όπως φαίνεται και από την πλακέτα δίπλα στο έργο του, ο Φασιανός περιγράφει τις προθέσεις του για την αναζωογόνηση της γειτονιάς του Μεταξουργείου:

«Θέλησα να αναπλάσω την ταπεινή ζωή των ανθρώπων της γειτονιάς μου, των κινηματογράφων, των θεάτρων που μας γαλούχησαν μοναδικά απέριττα. Στο Σαμαρτζή, στο Βέμπο, στο Περοκέ, στο Λαού και στο Άστρα εμφανίστηκαν ο Σταυρίδης, ο Ηλιόπουλος, ο Φωτόπουλος, ο Λειβαδίτης, η Ρένα Ντορ, οι Άννα και Μαρία Καλουτά, ο Γκιωνάκης και ένα σωρό άλλοι, που τους βλέπουν οι νέοι πια σαν μυθικά πλέον πρόσωπα στις ελληνικές ταινίες. Κι αφού τα κτίρια δεν υπάρχουν τώρα, κοίταξε εσύ περαστικέ αυτά τα έργα, να αισθανθείς την πραγματικότητα που εγώ είδα».

Τι δε βλέπω;

Ο σταθμός είχε αρχικά αποφασιστεί να ονομαστεί «Δηλιγιάννη», επειδή βρίσκεται κάτω από την αρχή της ομώνυμης οδού, αλλά τελικά αποφασίστηκε το όνομα «Μεταξουργείο», αν και τυπικά η γειτονιά αυτή βρίσκεται λίγο νοτιότερα. Ο Αλέκος Φασιανός ήταν απόφοιτος της Σχολής Καλών Τεχνών της Αθήνας, ασχολήθηκε με πολλές τέχνες, όπως τη χαρακτική, την αρχιτεκτονική, τη σκηνογραφία και το σχεδιασμό κοσμημάτων και αφισών. Τιμήθηκε με ανώτατα βραβεία της Ελληνικής και Γαλλικής Δημοκρατίας και της Ρωσίας. Συχνά, πολλοί μπερδεύουν τα έργα του Φασιανού με αυτά του Δημήτρη Μυταρά, ενός άλλου καλλιτέχνη της ίδιας γενιάς. Πράγματι, υπάρχουν ομοιότητες στα έργα τους και είχαν και οι δύο καθηγητή τον Γιάννη Μόραλη, ωστόσο τα έργα του Φασιανού φαίνεται να έχουν περισσότερες επιρροές από τον Θεόφιλο, την αρχαία ελληνική αγγειογραφία και τη βυζαντινή και λαϊκή παράδοση.

Βιβλιογραφία